14.01.2021, 10:26

Hukuk, Ahlak, Özgürlük vesaire...

İfade özgürlüğü, daha çok azınlıkta kalan, çoğu zaman tahammül sınırlarını zorlayan, sinir uçlarına dokunan ifadelerin ortaya konulmasını teminat altına alır. 
Zira toplumun ekseriyeti tarafından kabul edilen görüş ve düşüncelerin ayrıca korunmaya ihtiyacı yoktur. 
Bu, burada bir dursun. Ahlaki değerler toplumdan topluma farklılık arzeder. 
Bir toplumda ahlaka mugayir bir eylem başka bir toplumda sıradan bir davranıştan öteye geçmeyebilir. 
Buradan hareketle ifade özgürlüğü ile ahlak karşı karşıya gelirse, yani kimisinin ifade özgürlüğü dediği söylem ve eylemler genel ahlaka aykırı olursa ne olur? Ahlak nereye düşer? Ahlaka aykırı olduğu bilinen bir eylem özgürlük alanında kalır mı?
Şurası bir gerçektir; ahlakın sınırları, hukukun sınırlarından daha geniştir. Dolayısıyla her ahlaka aykırılık içeren eylem, hukuka aykırı olmayabilir. 
Belki sınırlı düşünmemek için şunu da ortaya koymak gerekir; ifade derken, sadece sözlerimiz, yazılarımız anlaşılmamalıdır.  Müzik bir ifade biçimidir, resim, fotoğraf bir ifade biçimidir. Hatta hatta susmak dahi bir ifade biçimidir;  bazı zamanlar sözlerden daha fazla anlama gelmez mi susmak? Devam edelim. Evet, ahlak demiştik. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 10. maddesi açıkça ifade özgürlüğünü güvence altına alırken, hakkın sınırsız olmadığını da ortaya koyacak şekilde “ahlakın korunması”nı ifade özgürlüğünün sınırlanması için meşru bir amaç olarak saymıştır. 
İşin kısacası, “genel ahlak” ifade özgürlüğünün bir sınırını teşkil etmektedir.  Bu konuda Anayasa Mahkemesi’nin de Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin de çok sayıda kararı bulunmaktadır. 
Bu, işin teknik anlamda hukuk cephesi. Hukuku elbette sosyolojiden bağımsız düşünmüyoruz.
 Bundan öte “Kötülük” ya da “ahlaksızlık” diye ifade edilebilecek bir eylem toplumun ekseriyeti tarafından “kötülük” olarak nitelendirildiği sürece aslında endişe edilecek çok birsey olmadığı kanaatindeyim. Ancak “kötülük” ve bu anlamda “ahlaksızlık” sıradanlaşır, normalleşir, benimsenir ve toplumda en azından “ayıplanma” gibi bir yaptırımla karşılaşmaz ise o zaman toplumdaki ahlaki değerlerin kaybedildiğini düşünüp endişe edebiliriz. Hannah Arendt’in ifadesiyle “Kötülüğün sıradanlaşması” bu anlamda yaygınlaşmasına da bağlıdır. Bu meyanda “genel ahlaka” aykırı olan eylemlerin hukuk tarafından kayıt altına alınması(takyid edilmesi) ve sınırlanması toplumun “kötülüğü” benimsemesinin de önüne geçmektedir.
Hukukun haklara ve özgürlüklere bir takım sınırlar getirmesi esasında hakkın ve özgürlüğün korunmasına yöneliktir. Mesela yazımızın başında söylediğimiz ifade özgürlüğünde, herkesin herseyi rahatça ifade ettiği bir ortamda hiç kimse birsey ifade edemeyeceğinden kayıtsız ve sınırsız bir özgürlüğün tersine inkılap ettiğini görürüz. 
Sonuç olarak dostlar, mesele uzundur ama; hukuk, adalet ve özgürlükler de önemlidir. Ne kadar anlatsak hep bir yanı eksik kalacaktır. Bizim oraların bir deyişi vardır ya; “azımızı çoğa sayın”
Aristo’ya izafe edilen, hukuk ve adalet vurgusu yapan bir sözle bitirelim; “yaşayan varlıkların en mükemmeli olan insan, hukuk ve adaletten ayrıldığı zaman onların en alçağı olur.”
 

Yorumlar (1)
Bayram Özbek 2 ay önce
Allah c.c razı olsun. Mevlam kalemine bedenine güç versin İnşaAllah.
Namaz Vakti 03 Mart 2021
İmsak 05:42
Güneş 07:04
Öğle 12:58
İkindi 16:08
Akşam 18:41
Yatsı 19:59
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 26 57
2. Beşiktaş 26 57
3. Fenerbahçe 26 54
4. Trabzonspor 26 48
5. Hatayspor 26 45
6. Gaziantep FK 27 43
7. Alanyaspor 26 42
8. Karagümrük 26 40
9. Göztepe 26 35
10. Antalyaspor 26 34
11. Sivasspor 25 32
12. Konyaspor 25 31
13. Malatyaspor 27 31
14. Kasımpaşa 26 29
15. Rizespor 26 28
16. Kayserispor 25 25
17. Başakşehir 26 25
18. Erzurumspor 26 25
19. Denizlispor 26 21
20. Gençlerbirliği 26 21
21. Ankaragücü 25 20
Takımlar O P
1. Giresunspor 24 53
2. Samsunspor 24 50
3. İstanbulspor 24 46
4. Altınordu 24 44
5. Adana Demirspor 24 42
6. Altay 24 41
7. Tuzlaspor 24 41
8. Ankara Keçiörengücü 24 39
9. Bursaspor 24 34
10. Bandırmaspor 24 31
11. Ümraniye 24 31
12. Adanaspor 24 26
13. Boluspor 24 26
14. Menemenspor 24 26
15. Balıkesirspor 24 25
16. Akhisar Bld.Spor 24 19
17. Ankaraspor 24 15
18. Eskişehirspor 24 7
Takımlar O P
1. Man City 27 65
2. M. United 26 50
3. Leicester City 26 49
4. West Ham 26 45
5. Chelsea 26 44
6. Liverpool 26 43
7. Everton 25 43
8. Tottenham 25 39
9. Aston Villa 24 39
10. Arsenal 26 37
11. Leeds United 26 35
12. Wolverhampton 27 34
13. Crystal Palace 26 33
14. Southampton 26 30
15. Burnley 26 28
16. Brighton 26 26
17. Newcastle 26 26
18. Fulham 26 23
19. West Bromwich 26 17
20. Sheffield United 26 11
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 24 58
2. Barcelona 25 53
3. Real Madrid 25 53
4. Sevilla 24 48
5. Real Sociedad 25 42
6. Real Betis 25 39
7. Villarreal 25 37
8. Granada 25 33
9. Levante 25 32
10. Athletic Bilbao 24 30
11. Celta de Vigo 25 30
12. Osasuna 25 28
13. Getafe 25 27
14. Valencia 25 27
15. Cádiz 25 25
16. Eibar 25 22
17. Real Valladolid 25 22
18. Deportivo Alaves 25 22
19. Elche 24 21
20. Huesca 25 20
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@