Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Yozgat Kadın Kolları Başkanı Sevkan Gürkan, Türk Medeni Kanunu’nun kabul edilişinin 100. yılı dolayısıyla yaptığı açıklamada, Medeni Kanun’un kadın hakları açısından tarihi bir dönüm noktası olduğunu vurguladı. Gürkan, Medeni Kanun’un yalnızca hukuki bir düzenleme değil, aynı zamanda bir “zihniyet devrimi” olduğunu ifade etti.
“Türk Medeni Kanunu Kadının Kaderini Değiştirdi”
Gürkan, 17 Şubat 1926’da kabul edilen Türk Medeni Kanunu’nun kadınları hukuk önünde eşit yurttaş haline getirdiğini belirterek şu değerlendirmede bulundu:
“Bundan tam 100 yıl önce kabul edilen Türk Medeni Kanunu, bu topraklarda kadının kaderini değiştirdi. Kadın, erkeğin gölgesinden çıkarıldı; hukuk önünde eşit yurttaş yapıldı. Tek taraflı boşama ve çok eşlilik tarihe gömüldü. Resmi nikâh esası getirildi. Kadınlara miras, velayet ve tanıklık hakkı tanındı. Kadın devlet karşısında birey oldu. Bu bir uygarlık sıçramasıydı.”
Cumhuriyet Kadın Devrimleriyle Yükseldi
Açıklamasında Cumhuriyet’in temel değerlerine vurgu yapan Gürkan, kadın haklarının Cumhuriyet devrimlerinin en önemli kazanımlarından biri olduğunu belirtti.
“Cumhuriyet kadın devrimleriyle yükseldi, laiklikle güçlendi, eşit yurttaşlıkla kök saldı. 2002 yılında yapılan değişikliklerle ‘aile reisi kocadır’ hükmü kaldırıldı, evlilik birliğinde eşitlik esası güçlendirildi. Eşlerin emek katkısı kabul edildi ve edinilmiş malların paylaşımında eşitlik sağlandı. Bunların hiçbiri kendiliğinden olmadı; kadın hareketinin mücadelesiyle kazanıldı.”
“Kadın Hakları Tehdit Altında”
Medeni Kanun’un 100. yılında kazanılmış hakların tehdit altında olduğunu savunan Gürkan, kadın cinayetleri, nafaka tartışmaları ve çocuk yaşta evlilikler gibi konulara dikkat çekti.
“100 yıl önce kadınları hukuk önünde eşitleyen bu Cumhuriyet, neden bugün kadınların yaşam hakkını koruyamıyor? Neden nafaka hakkı tartışmaya açılıyor? Neden çocuk yaşta evlilikler görmezden geliniyor? Kadınların kazanılmış hakları ‘aile yapısı’ bahanesiyle aşındırılmaya çalışılıyor.”
Nafaka ve Aile Arabuluculuğu Eleştirisi
Gürkan, özellikle nafaka düzenlemeleri ve aile arabuluculuğu tartışmalarına değinerek şu ifadeleri kullandı:
“Asıl mesele nafaka değil; boşanan kadının yoksullaşmasıdır. Ekonomik bağımsızlığı olmayan kadının şiddet döngüsüne mahkûm edilmesidir. Şiddet uygulayan erkekle kadını aynı masaya oturtmak adalet değil, güç eşitsizliğini meşrulaştırmaktır.”
“Medeni Kanun Toplumsal Anayasadır”
Türk Medeni Kanunu’nun laik hukuk düzeninin temel taşlarından biri olduğunu belirten Gürkan, kanunun torba yasalarla değiştirilemeyeceğini ve pazarlık konusu yapılamayacağını söyledi.
“Medeni Kanun bu ülkenin toplumsal anayasasıdır. Parça parça budanamaz. Medeni Kanun’a dokunmak, kadınların hayatına ve çocukların geleceğine dokunmaktır. Laik hukuk düzenine dokunmaktır. Buna asla izin vermeyeceğiz.”
“Eşitlik Varsa Güçlü Türkiye Vardır”
CHP olarak kadın haklarını savunmaya devam edeceklerini ifade eden Gürkan, sözlerini şöyle tamamladı:
“Biz kadınlar itaat değil özgürlük istiyoruz. Görmezden gelinmek değil, temsil edilmek istiyoruz. Eşitlik varsa adalet vardır. Eşitlik varsa huzur vardır. Eşitlik varsa güçlü aile ve güçlü Türkiye vardır. Medeni Kanun 100 yıldır yaşam biçimimizdir. Dokunamazsınız.”