Kuzey Afrika kaynaklı çöl tozu taşınımı Türkiye’yi etkisi altına aldı. Meteoroloji uzmanlarının yaptığı değerlendirmelere göre, atmosferdeki yoğun toz hareketliliği önümüzdeki 10 gün boyunca etkili olacak ve birçok bölgede hava kalitesinde belirgin düşüş yaşanacak.
Türkiye genelinde hissedilen çöl tozu dalgasının özellikle batı bölgelerinden giriş yaparak ülke geneline yayılması bekleniyor. Uzmanlar, bu süreçte vatandaşların dikkatli olması gerektiğini vurguluyor.
Çöl Tozu Dalgalanması 10 Gün Sürecek
İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) uzmanlarından Prof. Dr. Hüseyin Toros, yaptığı açıklamada Sahra Çölü kaynaklı toz taşınımının Türkiye üzerinde yaklaşık 10 gün boyunca etkili olacağını belirtti.
Toros, özellikle batı bölgelerinde etkilerin daha erken hissedileceğini ifade ederek şu değerlendirmede bulundu:
“Türkiye ve Akdeniz Havzası, Kuzey Afrika kaynaklı yoğun çöl tozu taşınımının etkisine giriyor. Batı bölgelerinde hava kalitesinde düşüş bekleniyor.”
Uzmanlara göre sistemin 18 Mayıs 2026 Pazartesi gününden itibaren etkisini kaybetmesi bekleniyor.
Hava Kalitesinde Düşüş ve Görüş Mesafesi Uyarısı
Meteorolojik verilere göre çöl tozu, atmosferdeki partikül madde oranını artırarak hava kalitesini olumsuz etkileyecek. Özellikle büyükşehirlerde puslu ve sisli bir hava oluşması bekleniyor.
Bazı bölgelerde görüş mesafesinin azalabileceği belirtilirken, vatandaşların günlük hava kalitesi raporlarını yakından takip etmesi öneriliyor. Hava kalitesinin “hassas” ve “sağlıksız” seviyelere çıkabileceği uyarısı da yapıldı.
Kronik Hastalar İçin Risk Artıyor
Sağlık uzmanları, çöl tozu taşınımının özellikle solunum yolu hastalıkları olan bireyler için risk oluşturduğunu belirtiyor.
Risk grubunda yer alan kişiler arasında:
- Astım hastaları
- KOAH hastaları
- Bronşit hastaları
- Alerjik hassasiyeti olanlar
- Yaşlılar
- Çocuklar
bulunuyor.
Uzmanlar, bu kişilerin zorunlu olmadıkça dışarı çıkmaması gerektiğini ve kapalı alanlarda kalmalarının daha güvenli olacağını ifade ediyor.
Maske Kullanımı ve Dışarıda Aktivite Uyarısı
Yetkililer, çöl tozunun yoğun olduğu günlerde açık havada yapılan fiziksel aktivitelerin sınırlandırılması gerektiğini vurguluyor. Gerektiğinde maske kullanımının faydalı olabileceği belirtilirken, özellikle sabah ve öğle saatlerinde dış ortamdan kaçınılması öneriliyor.
Ayrıca sürücülere de görüş mesafesindeki düşüş nedeniyle dikkatli olmaları çağrısı yapıldı.
Çamurlu Yağış Riski de Bulunuyor
Uzmanlar, çöl tozunun yağış sistemleriyle birleşmesi halinde “çamurlu yağmur” olarak bilinen doğa olayının görülebileceğini ifade ediyor.
Bu durumun özellikle araç yüzeylerinde kirlenmeye neden olabileceği belirtilirken, araç sahiplerine tedbirli olmaları uyarısı yapılıyor.
Çöl Tozunun Doğal Etkisi de Var
Her ne kadar olumsuz etkileri öne çıksa da çöl tozlarının ekosistem açısından önemli katkıları da bulunuyor. Sahra Çölü’nden taşınan tozların demir, fosfor ve mineral bakımından zengin olduğu, bu sayede okyanuslar ve bazı orman ekosistemlerinin beslendiği ifade ediliyor.
Bilim insanları, bu doğal döngünün dünya ekosisteminin sürdürülebilirliği açısından kritik bir rol oynadığını belirtiyor.
Türkiye genelinde etkisini sürdüren çöl tozu dalgasının önümüzdeki günlerde yakından takip edilmesi gerektiği vurgulanırken, uzmanlar vatandaşlara resmi meteorolojik uyarıları dikkate almaları çağrısında bulunuyor.
