Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), uzun süredir gündemde olan yıpranma payı (Fiili Hizmet Süresi Zammı – FHSZ) uygulamasında önemli bir genişletmeye gitti. 2026 yılı itibarıyla ağır, riskli ve sağlık açısından yıpratıcı mesleklerde çalışanların erken emeklilik hakkı güçlendirildi.
Bu düzenleme sayesinde çalışanların prim günlerine ek süre eklenirken, kazanılan bu ilave süre emeklilik yaşından düşülerek erken emeklilik imkânı sağlıyor.
Yıpranma Payı Nedir? Nasıl Erken Emeklilik Sağlar?
Yıpranma payı, belirli meslek gruplarında çalışan sigortalılara normal prim gününe ek olarak ilave prim kazanma hakkı tanıyan bir uygulamadır.
Normalde bir yıl için 360 gün prim sayılırken, yıpranma payı kapsamında bu süre:
-
60 gün ek prim
-
90 gün ek prim
-
180 gün ek prim (6 ay)
olarak artırılabiliyor.
Örnek:
Yılda 90 gün ilave hakkı bulunan bir meslekte çalışan kişi için 1 yıl = 450 gün prim olarak hesaplanıyor.
Bu birikim sayesinde sigortalılar emeklilik yaşından indirim kazanarak 5 yıla kadar erken emekli olabiliyor.
En Fazla Kaç Yıl Erken Emekli Olunabilir?
SGK mevzuatına göre:
-
Standart ağır işlerde çalışanlar en fazla 5 yıl erken emekli olabilir
-
Çok ağır ve tehlikeli işlerde bu süre 8 yıla kadar çıkabiliyor
-
Kazanılan ek primler hem prim gününü tamamlamaya hem de yaş şartını düşürmeye katkı sağlıyor
Bu durum özellikle uzun süredir ağır işlerde çalışanlar için emeklilik süresini ciddi ölçüde öne çekiyor.
Yıpranma Payı Kapsamındaki Meslekler (2026 Güncel Liste)
SGK tarafından açıklanan ve erken emeklilik hakkı sunan başlıca meslek grupları şunlar:
Sağlık Çalışanları
Doktorlar, hemşireler, ebeler, hasta bakıcılar, röntgen teknisyenleri, ambulans şoförleri
→ Yılda 60 gün ek prim
Basın Mensupları
Basın kartı sahibi gazeteciler ve medya çalışanları
Maden ve Yer Altı İşçileri
En yüksek yıpranma payına sahip grup
→ Yılda 180 gün ek prim (6 ay)
Güvenlik Güçleri
Askerler, polisler, MİT personeli, ceza infaz koruma memurları
Ağır Sanayi Çalışanları
Demir–çelik tesislerinde çalışanlar, cıva, asit gibi zararlı maddelerle temas eden işçiler
İtfaiyeciler
Yangınla aktif mücadele eden itfaiye personeli
2026’da Yıpranma Payı Kapsamına Alınan Yeni Meslekler
Yeni düzenleme ile 2026 yılından itibaren aşağıdaki sektörler de yıpranma payı kapsamına dahil edildi:
-
Çimento fabrikası çalışanları
-
Alüminyum üretim tesislerinde görev yapan işçiler
-
Cam sanayi çalışanları
-
Dökümhane işçileri
Bu genişleme ile birlikte ağır sanayide çalışan binlerce kişi erken emeklilik hakkına kavuşmuş oldu.
Erken Emeklilikten Kimler Yararlanabilir?
Yıpranma payından yararlanabilmek için:
-
Sigortalının ilgili meslek grubunda fiilen çalışması
-
İş yerinin SGK tarafından yıpranma payı kapsamına alınmış olması
-
Primlerin doğru meslek kodu ile bildirilmesi
gerekiyor.
Uzmanlar, çalışanların hizmet dökümlerini e-Devlet üzerinden kontrol etmelerini ve meslek kodlarının doğru girildiğinden emin olmalarını öneriyor.
Erken Emeklilik Artık Daha Ulaşılabilir
SGK’nın 2026 düzenlemesiyle birlikte, yıpranma payı kapsamı genişletildi, erken emeklilik fırsatı daha fazla çalışan için erişilebilir hale geldi.
Bu gelişme, özellikle ağır ve riskli işlerde çalışanlar için büyük bir avantaj olarak değerlendiriliyor.