Anayasa Mahkemesi Kararlarının Etkili Uygulanması Projesi Kapsamında 3. Bölge Toplantısı Bursa’da Düzenlendi

Anayasa Mahkemesi Genel Sekreterliği ve Avrupa Konseyi tarafından ortaklaşa yürütülen Anayasa Mahkemesinin Temel Haklar Alanındaki Kararlarının Etkili Şekilde Uygulanmasının Desteklenmesi Projesi kapsamında, Anayasa Mahkemesinin bireysel başvuru ihlal kararları ve ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılmasına ilişkin 3. bölge toplantısı Bursa’da başladı.

Açış konuşmalarını Anayasa Mahkemesi Başkanı Zühtü Arslan, Bursa Bölge Adliye Mahkemesi Başkanı Abdulkadir Şahin, Bursa Cumhuriyet Başsavcısı Gökhan Şen ve Avrupa Konseyi Program Ofisi Başkanı Cristian Urse’nin yaptığı toplantıya Anayasa Mahkemesi Başkanvekilleri, Üyeleri, Bursa Valisi Yakup Canbolat, Bursa Büyükşehir Belediye Başkanı Alinur Aktaş, Yargıtay ve Danıştay Üyeleri, Bölge İdare ve Adliye Mahkemelerinin Başkanları, Başsavcılar ile bölgede görev yapan hâkim ve savcılar katıldı.

Toplantının açılışında konuşan Başkan Arslan, devletin temel amacının iyi işleyen ve adil bir hukuk düzeni kurmak suretiyle bireylerin hak ve özgürlüklerini güvenceye almak olduğunu belirterek bunun da ancak adaleti tecelli ettirmek için çalışan, bağımsız ve tarafsız mahkemeler eliyle gerçekleşebileceğinin altını çizdi.

“ADALET TEMEL HAK VE ÖZGÜRLÜKLERİN KORUNMASINDA TECESSÜM ETMEKTEDİR”

Bireysel başvurunun temel hak ve özgürlüklerin korunması bakımından çok önemli kurumların başında geldiğini belirten Başkan Arslan, bireysel başvurunun yoluna devam edebilmesinin birbiriyle bağlantılı iki temel şartı olduğunu söyledi. Bu temel şartlardan ilkinin her geçen gün artan iş yükünün azaltılması ve yönetilebilir bir düzeyde tutulması gerekliliği olduğunu ifade ederek Anayasa Mahkemesine yapılan bireysel başvuru sayısının endişe verici boyuta ulaştığını dile getirdi.

“UZUN YARGILAMALARA İLİŞKİN ŞİKÂYETLERİN ANAYASA MAHKEMESİNDEN ÖNCE BİR İDARİ MERCİ TARAFINDAN ELE ALINMASI SAĞLANMALIDIR”

Mevcut başvuruların yaklaşık yarısının makul sürede yargılanma hakkına ilişkin olduğuna değinen Başkan Arslan “Yapısal bir sorun olan uzun yargılamalara yönelik şikâyetlerin doğrudan bireysel başvuru yoluyla Anayasa Mahkemesine taşınması iş yükünü vahim bir boyuta getirmiştir. Bunun çözümü uzun yargılamalara ilişkin şikâyetlerin Anayasa Mahkemesinden önce bir idari merci tarafından ele alınmasının sağlanmasıdır” dedi.

Başkan Arslan, bireysel başvurunun etkili bir hak arama yolu olarak devam etmesinin ikinci ve daha önemli şartının ise ihlal kararlarının gereği gibi uygulanması olduğunu belirterek “Esasen bu toplantıların da konusunu teşkil eden kararların etkili icrası, bir yandan başvurucunun mağduriyetinin giderilmesine diğer yandan da yeni ihlallerin önlenmesine yönelik bir meseledir. Birincisi bireysel başvurunun sübjektif etkisi, ikincisi ise objektif etkisi kapsamında değerlendirilmektedir” şeklinde sözlerine devam etti.

“ANAYASA MAHKEMESİ YARGI KARARLARININ ETKİLİ ŞEKİLDE İCRASINI HUKUK DEVLETİNİN ZORUNLU UNSURU OLARAK GÖRMEKTEDİR”

Anayasa Mahkemesine göre hukuk devletinin bir retorikten ibaret olmadığını vurgulayan Başkan Arslan, Anayasa Mahkemesinin bireysel başvurular sonucu verdiği ihlal kararlarının yerine getirilmemesinin hukukun üstünlüğü ilkesinin ve bu ilkenin temel alındığı anayasal düzenin ağır bir biçimde ihlali anlamına geleceğini ifade etti.