Uzmandan Kritik Uyarı: Tip 2 Diyabetin Yüzde 80'i Önlenebilir!

Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Dr. Deniz Engin Gök, diyabetin günümüzde en önemli halk sağlığı sorunlarından biri haline geldiğini belirterek, özellikle risk grubunda bulunan kişilerin düzenli sağlık kontrollerini ihmal etmemesi gerektiğini vurguladı.

Türkiye'de erişkin nüfusta diyabet görülme sıklığının yüzde 16,6'ya ulaştığını ifade eden Gök, hastalığın büyük ölçüde önlenebilir olduğuna dikkat çekti.

En büyük risk hareketsiz yaşam ve obezite

Tip 2 diyabetin en yaygın diyabet türü olduğunu belirten Dr. Gök, hastalığın gelişiminde birçok risk faktörünün rol oynadığını söyledi.

Hareketsiz yaşam tarzı, fazla kilo, sağlıksız beslenme, ileri yaş, ailede diyabet öyküsü, yüksek tansiyon, yüksek kolesterol, gebelik diyabeti ve polikistik over sendromunun Tip 2 diyabet riskini önemli ölçüde artırdığını belirten Gök, yaşam tarzındaki değişikliklerin hastalığın önlenmesinde büyük rol oynadığını ifade etti.

Bu belirtiler diyabetin habercisi olabilir

Diyabetin çoğu zaman sinsi ilerlediğini belirten Dr. Gök, şu belirtilerin dikkate alınması gerektiğini söyledi:

• Sürekli susama ve ağız kuruluğu
• Sık idrara çıkma, özellikle gece idrara kalkma
• Halsizlik ve çabuk yorulma
• Aşırı yeme isteği veya iştahsızlık
• Nedeni bilinmeyen kilo kaybı
• Bulanık görme
• El ve ayaklarda uyuşma, karıncalanma
• Yaraların geç iyileşmesi
• Sık enfeksiyon geçirilmesi
• Genital mantar enfeksiyonları

Bu belirtilerden bir veya birkaçını yaşayan kişilerin vakit kaybetmeden sağlık kuruluşlarına başvurması gerektiğini belirtti.

Erken teşhis büyük önem taşıyor

Diyabet tanısının açlık ve tokluk kan şekeri ölçümleri ile gerektiğinde uygulanan şeker yükleme testiyle konulduğunu belirten Dr. Gök, özellikle risk grubundaki kişilerin düzenli taramadan geçirilmesinin hayati önem taşıdığını söyledi.

"Erken tanı sayesinde hem hastalığın ilerlemesi önlenebilir hem de oluşabilecek ciddi sağlık sorunlarının önüne geçilebilir." dedi.

Kontrol edilmeyen diyabet ciddi hastalıklara yol açıyor

Kan şekerinin uzun süre yüksek seyretmesinin birçok organı olumsuz etkilediğini belirten Gök, kontrol altına alınmayan diyabetin;

• Kalp ve damar hastalıkları,
• İnme,
• Böbrek yetmezliği,
• Görme kaybı,
• Sinir hasarı,
• Diyabetik ayak yaraları

gibi ciddi sağlık sorunlarına neden olabileceğini ifade etti.

Yaz aylarında diyabet hastaları daha dikkatli olmalı

Sıcak havalarda artan sıvı kaybının diyabet hastalarını daha fazla etkilediğini belirten Dr. Gök, özellikle yaz aylarında bol su tüketilmesi gerektiğini söyledi.

"Doktor tarafından farklı bir öneri yapılmadığı sürece yeterli miktarda su içilmeli, güneşin en etkili olduğu saatlerde dışarı çıkılmamalı ve ağır fiziksel aktivitelerden kaçınılmalıdır." uyarısında bulundu.

Dondurma ve meyve tamamen yasak değil

Yaz aylarında beslenme düzeninin bozulmasının kan şekeri kontrolünü olumsuz etkileyebileceğini belirten Gök, öğün atlanmaması gerektiğini vurguladı.

Kızartma ve yağlı yiyeceklerden uzak durulmasını öneren uzman, taze sebze ağırlıklı beslenmenin önemine dikkat çekerek, yaz meyveleri ile dondurmanın tamamen yasak olmadığını ancak mutlaka porsiyon kontrolü sağlanarak tüketilmesi gerektiğini söyledi.

"Tip 2 diyabetin yüzde 80'i önlenebilir"

Dr. Deniz Engin Gök, düzenli egzersiz, sağlıklı beslenme, ideal kilonun korunması, yeterli uyku, stres kontrolü ve düzenli sağlık kontrollerinin diyabetten korunmanın temelini oluşturduğunu belirterek şu değerlendirmeyi yaptı:

"Risk grubunda bulunan kişilerin düzenli tarama programlarına katılması ve sağlıklı yaşam alışkanlıklarını benimsemesi halinde Tip 2 diyabet vakalarının yaklaşık yüzde 80'i önlenebilir. Bu nedenle erken farkındalık ve düzenli kontroller büyük önem taşıyor."