Kamuda birden fazla ücret yeniden gündemde

Eski Milli Eğitim Bakanlığı Müsteşarı Yozgatlı hemşehrimiz M. Emin Zararsız, kamu görevlilerinin aynı anda birden fazla kurulda görev alarak farklı yerlerden ücret almasına ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundu.

Eski Milli Eğitim Bakanlığı Müsteşarı M. Emin Zararsız, kamu kurum ve kuruluşlarında üst düzey görevlerde bulunan kişilerin aynı anda birden fazla kurum ve kuruluşun yönetim kurulu, denetim kurulu, tasfiye kurulu, danışma kurulu üyeliğinde ve benzeri organlarda görev almaları ve bunların her birinden ayrı ayrı ücret almalarının uzun süredir tartışmalı bir konu olduğunu belirtti. Zararsız, “2014 yılına kadar ödenecek ücretler Yüksek Planlama Kurulu tarafından belirlenen tutarla sınırlı iken, 2015 yılından itibaren ikili bir ayırım yapılmaya başlanmıştır” değerlendirmesinde bulundu.

Zararsız, yazılı ve görsel medyada bu tür görevlerin eleştirilmesine rağmen, hükümetin bu konuda kamuoyunu tatmin edecek açıklamalar yapmadığını dile getirdi. Özellikle seçim öncesi dönemlerde bu uygulamanın sona erdirileceği yönünde açıklamalar yapıldığını ancak sonrasında bu konuda somut adımlar atılmadığını ifade etti.

Zararsız, kendi kamu hizmeti deneyimini de paylaşarak, 2003-2019 yılları arasında üst düzey görevlerde bulunduğunu ve bu süre zarfında Milli Prodüktivite Merkezi, AYCELL, AVEA, Türk Telekom, Eti Maden İşletmeleri ve Türkiye Denizcilik İşletmeleri gibi kurumlarda çeşitli yönetim ve denetim kurulu üyelikleri yaptığını, ancak hiçbirinin aynı anda olmadığını vurguladı.

Mevzuatta Değişiklik Gündemde

2018 yılından bu yana süregelen ekonomik krizden çıkış amacıyla Mehmet Şimşek’in Hazine ve Maliye Bakanı olarak atanmasının ardından kamu görevlilerinin aynı anda birden fazla kurulda görev alması ve bu görevlerden ayrı ayrı ücret alması konusu yeniden gündeme geldi. 17 Mayıs 2024 tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanan Tasarruf Tedbirleri Genelgesi ile bu konu yeniden tartışılmaya açıldı.

Bu tartışmalar üzerine TBMM’ye sunulan yeni kanun teklifiyle kamu görevlilerinin aynı anda birden fazla kurulda görev alarak farklı yerlerden ücret almasının engellenmesi hedefleniyor.

Mevcut Düzenlemeler ve Tartışmalar

M. Emin Zararsız, mevcut düzenlemeler ışığında memurların ve diğer kamu görevlilerinin asli kadro ve görevleri dışında kurum ve kuruluşların yönetim, denetim, tasfiye kurulu gibi organlarında görev alabileceklerini belirtti. Ancak 2001 yılında yürürlüğe giren bir düzenleme ile bu görevlerden sadece biri için ücret alabileceklerini, birden fazla yerden ücret almanın yasaklandığını hatırlattı.

Zararsız ayrıca, bu konuda yaşanan tartışmaların nedenlerini iki farklı şekilde değerlendirdi: “Ya ilgili kamu kurumları bu düzenlemeyi yeterince takip etmiyor ve aynı anda birden fazla kurumda görev alanlara ayrı ayrı ücret ödeniyor ya da böyle bir sorun bulunmamakla beraber, siyasi muhalefet bu durumu bir propaganda aracı olarak kullanıyor.”

Öte yandan, Zararsız, 2015 yılından itibaren bazı kamu kurumlarında ücretlerde üst sınır uygulanmaya başladığını, ancak bazı kurumlarda böyle bir sınır bulunmadığını belirtti. Bu farklı uygulamaların, ücretlendirme konusundaki ikili yapıyı doğurduğunu ve tartışmaları alevlendirdiğini dile getirdi.

Son olarak, 3 Eylül 2023 tarihinde yayımlanan son Cumhurbaşkanı Kararı ile belirlenen yeni ücret düzenlemeleri ve vergi uygulamalarına da dikkat çeken Zararsız, kamu görevlilerinin maaşlarına yapılan artışların bu düzenlemelere nasıl yansıtılacağını açıkladı.

Kamu görevlilerinin aynı anda birden fazla kurulda görev alması ve bu görevlerden farklı ücretler alması konusundaki tartışmaların, yeni düzenlemelerle birlikte nasıl şekilleneceği merakla bekleniyor.