Hacı Ahmed Efendi, XVII. yüzyılın sonlarında Yozgat’ın doğusundaki Çalatlı köyünü yurt edinen bir Türkmen aşiretine mensup bir ailede dünyaya gelmiştir. Babası Derviş Süleyman Efendi’nin Yozgat merkeze yerleşmesiyle burada doğmuş ve medrese tahsilini Yozgat’ta tamamlamıştır.
Genç yaşta tasavvufa yönelen Hacı Ahmed Efendi, Çerkeş’e giderek Şâbâniyye tarikatının Çerkeşiyye kolunun kurucusu olan Çerkeşî Mustafa Efendi’ye intisap etmiş, seyrüsülûkünü tamamlayarak hilâfet almıştır.
Tasavvuf Yolculuğu ve İrşad Faaliyetleri
Şeyhinin tavsiyesi üzerine Anadolu’yu dolaşmış, ardından Suriye, Irak ve İran’a gitmiştir. Bağdat’ta Abdülkādir-i Geylânî Türbesi’nde halvete girerek manevî eğitimini sürdürmüştür.
Çerkeş’e dönüşünün ardından Yozgat ve çevresinde irşadla görevlendirilmiş, şehrin güney tarafındaki ormanlık dağın eteğinde bir cami ve tekke inşa ederek faaliyetlerine başlamıştır. Bu çalışmalar, Şâbâniyye tarikatının Yozgat ve civarında yayılmasında etkili olmuştur.
Osmanlı Sarayı ile İlişkisi
Sultan Abdülmecid’in saltanatının son yıllarında müridlerinden Sivas Valisi Münib Mehmed Paşa’nın davetiyle İstanbul’a gitmiştir. Saraya davet edilerek Sultan Abdülmecid, Veliaht V. Murad ve Şevkefzâ Kadın ile görüşmüştür.
Kendisine ihsan edilen para ve hediyeleri kabul etmeyerek İstanbul’dan ayrılmıştır. Daha sonra Yozgat mutasarrıfı aracılığıyla gönderilen parayla cami ve tekkesi için vakıf kurmuş, emlâk ve arazi satın almıştır.
Vefatı ve Türbesi
Hacı Ahmed Efendi, 1896 yılında vefat etmiş ve Yozgat’ta kendi adıyla anılan caminin avlusuna defnedilmiştir. Bir yıl sonra oğlu Muhyiddin Efendi tarafından kabri üzerine bir türbe yaptırılmıştır. Türbesi bugün ziyaretgâh niteliğindedir.
Rivayetlere göre iyi bir güreşçi, yüzücü ve at binicisi olan Hacı Ahmed Efendi’nin 125 yaşında vefat ettiği nakledilmektedir.
Edebi Yönü ve Mahlası
“Terkiyâ” mahlasıyla şiirler yazdığı bilinen Hacı Ahmed Efendi’nin bir divanı olduğu ifade edilse de eser günümüze ulaşmamıştır. Bazı şiirleri torunlarından Ömer Faruk Ergin tarafından yayımlanmıştır.
Tekkedeki Halefleri
Vefatının ardından tekkede şeyhlik görevini sırasıyla oğulları Muhyiddin Efendi, Sadreddin Efendi ve torunlarından Ethem Efendi yürütmüştür. Son olarak Şeyhzâde Ahmed Efendi (Ahmet Şevki Ergin) bu görevi üstlenmiştir.
1906 doğumlu olan Ahmet Şevki Ergin, uzun yıllar eğitim ve din hizmetlerinde bulunmuş, 2002 yılında vefat etmiştir. 2009 yılında ailesi tarafından Ahmet Şevki Ergin Kültür ve Hizmet Vakfı kurulmuştur.
Hacı Ahmed Efendi, Yozgat’ın tasavvuf ve kültür tarihinde önemli bir yere sahip olup, Şâbâniyye geleneğinin bölgede kökleşmesinde etkili bir isim olarak anılmaktadır.
