Altın 6370.11 %0.42
BIST 14421.15 %0
Dolar 46.4332 %0.04
Euro 53.4304 %-0.38
Sterlin 61.4568 %-0.03

Köylü Kızı Profesör Ayşe

1930 yılında Karaman'ınUğurlu köyünde Bir kız çocuğu dünyaya geldi.Adını Ayşe koydular.

Ayşe 1940 yılında ilk okula kayıt oldu.15 yaşına kadar köyde eğitim aldı.

Sonra Köy Enstitüsüne gitmek istedi. Köy Enstitüsü İvriz'deydi. Bir çıkı hazırladılar Ayşe'ye..

İçine çökelek, pekmez, yufka koydular. 4 Temmuz 1945'de yürüyerek yola çıktılar eniştesiyle.

İki geceyi dağda geçirdiler. Karaman'a vardılar, oradan kağnı ile Ereğli'ye. Oradan İvriz'e.

Ayşe öylesine okuma heveslisiydi ki. 1950 yılında İvriz köy Enstitüsünü Birincilikle bitirdi.

Ardından Ankara Kız Teknik Yüksek Öğretmen Okulu kazandı. Onu da birincilikle bitirdi.Ankara Valisi Kemal Aygün Ayşe'yi takip ediyordu. Gel danışmanım ol dedi,

Ama o "Köylere gidip çocukları yetiştirmem gerek" deyip öğretmenliği seçti.

Trabzon-Vakfıkebir ilçesi Beşikdüzü’nde öğretmenliğe başladı. Yetmiyordu, daha çok şey yapmalıydı çocuklar için. Burs bularak ABD’ye gitti.

Wisconsin Üniversitesi’nde doktora yaptı. Okulda hoca ol dediler. Ama o 'Ülkemdeki çocuklara bakmam gerek’ dedi, Ankara’ya döndü.

Hacettepe Üniversitesi Temel Bilimler Yüksek Okulu’na bağlı Beslenme Bölümü’nde ders vermeye başladı. Yetmedi. Kişisel çabalarla Ankara Üniversitesi Ev Ekonomisi Yüksek Okulu’nu kurdu. Burada bir laboratuvar açtı. Köydeki çocukların hastalıklarına çare olmak için kimyasallar hazırladı. Köydeki salgınlara karşı ishali engelleyen bir ilaç geliştirdi.

Türkiye’nin her köyüne ilaç yolladı. Ve tüm bunları parasız yaptı. Bir vakıf kurdu; Beslenme Eğitimi ve Araştırma Vakfı BESVAK.

Burada burs beslenme uzmanları yetiştirdi, kurslar verdi. Yetmedi.Vakıf bünyesinde çocuklara burs sağladı ve okuttu. Bilhassa kız çocuklarını, Yani, kendi gibi köylü kız çocuklarını… Prof. Dr. AYŞE BAYSAL... 2016 yılında 86 yaşında Ankara'da Vefat etti.

Laboratuvarda besin üzerine çalışmalar yaptı. Köy Enstitülerinin neden gerekli olduğunun

En CANLI örneklerinden birisidir Prof. Dr Ayşe BAYSAL ("Mercimek teyze-mercimek professörü" olarakta biliniyordu.) Köy Enstitülerinin yetiştirdiği bir eğitimcinin neler yaptığına,yapabileceğine örnek teşkil eden Ayşe Baysal hocamız nurlar içinde uyusun...

Yazımın girişindeki süper anlamlı ileti bana , çok değerli mesai arkadaşım,Anadolu medeniyetleri Müzesinin eski müdür yardımcısı İnci Bayburtluğlu'ndan gelince çok etkilendim, duygulandım,heyecanlandım, geçmişin anıları bir şerit gibi geçti gözümün önünden AYŞE BAYSAL sayfasını sizinle paylaşmak ve bu değerliköylü kızının insanlara,çocuklarımıza ve özellikle kızlarımıza örnek olacağına inanmaktayım.

uzun yıllar yakından tanışıp konuştuğum ve makalelelre ,kitaplara, yıllara ve sğitim dünyasına sığmayacak denli bilgili ve bilinçli ,Ayşe Baysal, Sevinç Yücecan ve çalışma arkadaşları ile Kültür ve Turizm Bakanlığı HAGEM Genel Müdürlüğü işbirliği sonucunda ,yıurt içinde dışında derin etkiler yaratarak aranan ,550 üzerinde yiyecek ve içecek hakkında ayrıntılı bilgi veren "TÜRK MUTFAĞINDAN ÖRNEKLER" kitabını çeşitli dillerde Bakanlık yayını ı olarak çıkarlmasını sağladığım , vatan , millet ve halka hizmet aşkı ile zirveye ççkımış değerli hocamızı saygı ve özlemle anıyorum,hatıraları onunda saygı ile eğiliyorum.

Önceki ve Sonraki Yazılar
YAZIYA YORUM KAT
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Yahya Aksoy Arşivi

Nevrûz

24/03/2026 01:40

12 Mart 1921

14/03/2026 02:00