"Goethe 1816 yılında West-oestlicher Divan adlı eserini okuyuculara şu cümle ile takdim etmiştir: 'Doğu-Batı Divanı'nın müellifi kendisinin de bir Müslüman olduğu şüphesini reddetmez'. Muhammed İkbal, Alman edebiyatındaki 'Şark hareketi' cereyanı üzerinde de durduğu Peyam-ı Meşrık (Şarktan Haber) adlı eserinin önsözüne, 'Şarktan Haber adlı eserimi bana yazdıran, Alman hakimi Goethe'nin Garplı Şarklı divanı olmuştur' cümlesiyle başlayarak Goethe'nin bu eserinin üzerinde bıraktığı tesiri açıkça ifade etmektedir."

"Goethe'nin Kur'an'la ilgili olan bir münasebeti de şöyledir: Weimarlı askerler İspanya seferinden döndüklerinde yanlarında kendisine el yazması bir Kur'an sayfası getirmişlerdi. Kur'an'ın 114. suresi olan bu yazma Goethe'nin eline geçen İslami menşeli ilk belge idi. Onu, harflerini benzetmek surtiyle tekrar yazdı ve Jena Üniversitesi Şarkiyat profesörü Georg Wilhelm Lorsbach'a gönderip tercüme ettirerek manasını öğrendi."

"Kur'an'ı Kerim'in, beşeriyete tebliğ edilmek üzere Allah tarafından Cebrail vasıtasıyla Hz. Muhammed aleyhisselatu vesselam'a Kadir gecesinde indirilmeye başlandığını bilen Goethe yetmiş yaşında ike şöyle söylemiştir: 'Kur'an'ın Peygamber'e semadan indirildiği bu mübarek geceyi Goethe niçin saygıyla kutlamasın?' (Goethes Werke, II, 206). Kur'an'la aynı kaynaktan çıkan gerçek İncil'e iman eden ve, 'Siz benim Hıristiyanlık telakkimin ne olduğunu belki bilirsiniz, belki de bilmezsiniz. Günümüzde İsa'nın istediği manada Hıristiyan kimdir acaba? Belki de sadece ben; her ne kadar sizler beni dinsiz kabul etseniz de' diyen Goethe (Goethes Gesprache, III/2, 604), aşağıdaki şiiriyle de Hıristiyanlığın teslis akidesini reddetmiş ve İslamiyet'in tevhid akidesinde karar kılmıştır. 'İsa bütün saflığıyla duruyor / Kâinatın ilahı bir tek diyordu / Onu ilahlaştıran her kişi / En kutlu hislerini yaralıyordu' (Goethes Werke, II, 122)."

Biraz uzun gelmiş olabilir bu alıntılar ancak bilinmesi gereken bir konu olduğu kanaatinde olduğum için özellikle uzun tuttum. Goethe'nin İslamiyet görüşü üzerine mutlaka araştırtmalar yapılmıştır ancak yeni çalışmalar yapılmayı hak edecek kadar değerli bir konu olduğu için bu alanda çalışan kişilerin bunu bir tez ya da kitap konusu yapmaları ve bu çalışmanın da Almanca başta olmak üzere İngilizceye çevrilmesi önem arz etmektedir. Özelikle Faust ve Doğu-Batı Divanı üzerine yapılacak titiz çalışmalar neticesinde bilimsel bir eser çıkartılarak ilim dünyasına kazandırılması kanaatimce önemli bir mevzudur. Umarım bu yazı böyle hayırlı bir işe vesile olur. Ayrıca yazımızın, başta Faust olmak üzere Goethe'nin eserlerinin okunması için de bir vesile olması bizler için bir mutluluk kaynağı olacaktır.